Home » KOSMOS projecten

KOSMOS projecten

Onderwijsmethodiek

KOSMOS is een methodiek op het terrein van wereldoriëntatie, levensbeschouwing en persoonlijke vorming, die vanuit de onderwijspraktijk ontstaan is. De resultaten hiervan kunnen op deze pagina bekeken worden. Kijk hier voor het project waarmee ik op dit moment bezig ben.

Een KOSMOS project ontstaat rondom een thema of fenomeen uit onze leefwereld. Van daaruit worden verbanden gelegd naar allerlei kennisgebieden en vaardigheden. Gedurende het project dring je dieper door tot de samenhang en ordening van de dingen en kom je tot een uitwerking tot op handelingsniveau. KOSMOS heeft een creationistisch uitgangspunt, omdat de verbinding gemaakt wordt met het allesomvattende kader van Gods scheppingsorde. De naam KOSMOS is afgeleid van het gelijknamige Griekse woord, wat staat voor de ordening van alles wat zich in het heelal bevindt.

 

KOSMOS binnen onderwijsland

Gedurende een KOSMOS project werk je vakdoorbrekend. Hoe verder je in het project komt, hoe meer je kunt schakelen tussen allerlei kennisgebieden en vakken zoals wereldoriëntatie, SOVA, burgerschapskunde en creatieve vakken. Je werkt buiten de leerlijnen om, maar het is goed mogelijk om lessen uit bestaande lesmethoden in te voegen in het project.

Hoewel de KOSMOS projecten een uniek karakter hebben, zijn ze ook verbonden met bekende onderwijsconcepten, zoals die van Thematisch werken en Exemplarisch onderwijs.

 

Samenwerking tussen leerkracht en leerling

Bij een KOSMOS project speelt de leerkracht een centrale rol in het leerproces. Dat begint bij het gemotiveerd raken voor het uitwerken van een thema met je leerlingen en de bereidheid om (gedurende een periode) de veilige kaders van je lesboeken los te laten en (extra) inzet te leveren voor de ‘ontdekkingsreis’ die je met hen wilt maken. Vanuit het ‘zicht’ wat je op de materie hebt, kun je leervragen stellen, inbreng van de leerlingen benutten, informatie toevoegen, onderdelen afronden, maar ook ruimte geven aan nieuwe impulsen. Als leerkracht moet je ‘boven de stof staan’, om zo ook je leerlingen verder te kunnen brengen dan wat ze zelf kunnen bedenken.

Tegelijk zijn bij een KOSMOS project de leerlingen partners in het leerproces. De manier waarop je de dialoog met hen aangaat is bepalend voor de mate waarop de leerlingen zich uitgedaagd voelen en competentie ervaren om mee te gaan denken in het project. Hoe meer de leerlingen thuis raken in het project, hoe meer verantwoordelijkheid en initiatief ze zullen tonen in het verrijken ervan.

 

Vormgeving

PREZI (www.prezi.com) biedt bruikbare mogelijkheden om het leerproces binnen een KOSMOS project op een beeldende wijze zichtbaar maken. Het werkveld en is op internet beschikbaar en dus overal te bekijken, waardoor leerlingen het ook thuis kunnen laten zien en het denkproces ook buiten schooltijden door kan gaan. Het eindresultaat is downloadbaar, waardoor het complete project ook na afronding als herinnering voor de leerlingen beschikbaar blijft.

Onderaan op deze pagina zijn de PREZI werkvelden te bekijken van de laatste KOSMOS projecten.

 

Collega’s enthousiasmeren

Behalve dat ik zelf bezig blijf met het ontwikkelen van KOSMOS projecten, vind ik het belangrijk om collega-leerkrachten te stimuleren om dit ook te gaan doen. Een voorbeeld hiervan is de contactgroep, waarin we met een groep gemotiveerde leerkrachten (in opleiding) een opzet maken voor een nieuw project en de uitwerking daarvan ook met elkaar delen. Thema’s die hierbij aan de orde kunnen komen, zijn:

  • de keuze maken voor een rijke context ofwel thema
  • de betekenis van het thema in de Bijbel verkennen
  • brainstormen over mogelijke associatielijnen
  • het bepalen van het startpunt
  • het formuleren van leervragen
  • visuele vormgeving

In 2015-2016 heb ik drie presentaties gegeven bij Driestar-Educatief in Gouda. Op hun mediawebsite worden de KOSMOS projecten vermeld.

 

Voorbeelden

Hieronder toegang tot de PREZI werkvelden van de KOSMOS projecten van de laatste jaren. Het inladen van de PREZI duurt even, omdat er een grote hoeveelheid data in verwerkt is.

2014 / BABEL

2015 / BOOM

ARTIKEL De boom als exemplarisch lesproject

2016 / ALLES IN ORDE

2017 / VUUR

2017 / ZWAARTEKRACHT (nog mee bezig)

 


Reageer

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *